Ricotta, labneh en roomkaas

Kaas maken

Een pan melk, een scheut citroensap en een uurtje tijd: meer heb je niet nodig om zelf verse kaas te maken. Met de kaasmaker in je mason jar lekt de wei vanzelf weg en schep je romige ricotta, labneh of roomkaas zo uit de pot. Geen kaasdoek, geen vergiet boven een kom, en je weet precies wat erin zit.

Kaasmaker
RVS-inzet met fijn gaas
Wide mouth pot
vanaf 1 liter
Melk of yoghurt
plus een scheutje zuur
30 minuten tot een nacht
uitlekken, jij kiest de dikte
Puur en vers

Waarom je zelf kaas wilt maken

Je weet precies wat erin zit

Verse kaas uit de winkel bevat vaak bindmiddelen, verdikkers of conserveermiddelen om hem langer goed te houden. Thuis heb je maar drie dingen nodig: melk, iets zuurs en een snufje zout. De rest doet de tijd.

  • Alleen melk, zuur en zout: geen johannesbroodpitmeel, carrageen of conserveermiddel
  • Vers en romig: ricotta die nog lauw is, smaakt heel anders dan die uit een bakje
  • Jij kiest de dikte: van smeuïge spread tot labneh die zo stevig is dat je er balletjes van draait
  • Maken en bewaren in één pot: geen plastic bakjes, gewoon het deksel erop en de koelkast in
  • Niets gaat verloren: de wei gebruik je in brood, pannenkoeken of smoothies

Begin met ricotta: binnen een uur heb je je eerste eigen kaas.

Foto: glas melkkefir met bessen of hand die waterkefir inschenkt (staand 4:5)
Hoe werkt het

Van melk naar kaas in één pot

Verse kaas maken draait om twee dingen: stremmen en uitlekken. Verwarm je melk en voeg er iets zuurs aan toe, dan klonteren de melkeiwitten samen tot witte vlokjes: de wrongel. Wat overblijft is een heldere, geelgroene vloeistof: de wei.

In de kaasmaker blijft de wrongel achter, de wei zakt naar de bodem van je pot. Hoe langer je wacht, hoe meer wei eruit loopt en hoe steviger je kaas wordt. Zo bepaal jij of het een luchtige ricotta wordt of een stevige kaas om te snijden.

Bij yoghurt is het zuur er al: die hoef je alleen maar te laten uitlekken.

Kaas van melk

Ricotta en verse roomkaas maak je van warme volle melk met citroensap of azijn. Binnen een kwartier zie je de melk schiften, na 30 tot 60 minuten uitlekken heb je je kaas. Romig, mild en nog lauw: heerlijk op brood, door pasta of in een taart.

Kaas van yoghurt

Labneh, hangop en kwark maak je van yoghurt. Daar komt geen pan of fornuis aan te pas, alleen tijd: je laat de yoghurt 8 tot 12 uur in de koelkast uitlekken. Hoe langer, hoe dikker. Fris, zacht zurig en stevig genoeg om te smeren of balletjes van te draaien.

Waarom een kaasmaker?

De Mason Jar Kaasmaker is een fijnmazige RVS-inzet die precies in de opening van een wide mouth pot hangt. Geen kaasdoek die je na afloop moet uitspoelen en drogen, geen vergiet boven een kom die je halve koelkast in beslag neemt.

De wei loopt in de pot, de kaas blijft in de zeef. Draai het deksel erop en zet alles zo in de koelkast. De kaasmaker kan in de vaatwasser, is hittebestendig tot 200 °C, mag de vriezer in tot -40 °C en is BPA-vrij.

Past op elke wide mouth pot vanaf 1 liter, zoals de Oleni 1 L, de Ripple 1 L en de Bormioli Quattro Stagioni 1 L.

Foto: Kefir Cap op de pot, kefir wordt door de zeef geschonken (liggend 3:2)
Dit heb je nodig

Alles voor je eerste kaas

Je boodschappenlijstje

Zo vul je je pot

RicottaLabnehRoomkaas
Basis1,5 L volle melk650 g Griekse yoghurt1,2 L volle melk
Zuur3 el azijn1 el citroensapsap van 1½ citroen (45–50 ml)
Extra1 tl zoutsnuf zout, kruiden80 g yoghurt, evt. 4 el room
Uitlekken30–60 min10–12 uur, koelkastminstens 8 uur, koelkast
Opbrengstca. 200 gca. 300 gca. 250–300 g
Houdbaar2–3 dagenca. 7 dagen3–4 dagen
Melk en yoghurt

De juiste basis kiezen

Je melk bepaalt je kaas meer dan wat dan ook. Volle melk van 3,5% geeft de romigste ricotta en de meeste opbrengst; met halfvolle of magere melk wordt je kaas korrelig en droog. Kies verse melk uit het koelvak. Houdbare melk is zo sterk verhit dat de eiwitten nauwelijks nog samenklonteren, en dan blijft je wrongel klein of komt hij helemaal niet.

Rauwe melk van de boer kan ook: die verwarm je voor ricotta toch tot 90 °C.

Zuur: citroen of azijn

Citroensap geeft een frisse, lichte smaak, witte (wijn)azijn of appelazijn is neutraler en stremt net wat betrouwbaarder. Doe het rustig aan: te veel zuur maakt je ricotta korrelig en zurig. Roer eerst de helft erdoor en voeg pas meer toe als de wei nog melkachtig wit is. Wordt hij helder en geelgroen, dan is het goed.

Yoghurt: dik of plantaardig

Griekse of Turkse yoghurt met 10% vet geeft de romigste labneh. Gewone volle yoghurt werkt ook, maar daar lekt meer wei uit en houd je minder kaas over. Plantaardig? Kies sojayoghurt zonder zetmeel of bindmiddel; kokos- en haveryoghurt blijven vaak papperig. En maak je zelf melkkefir, laat die dan eens uitlekken: je krijgt een frisse, bruisende kefirkwark.

Stappenplan

Ricotta maken, stap voor stap

Reken op een uur, waarvan een kwartier aan het fornuis. De rest doet de kaasmaker.

1

Melk verwarmen

Verwarm 1,5 liter volle melk met 1 theelepel zout op middelhoog vuur tot 90 °C, net tegen de kook aan. Roer af en toe, zodat er niets aanbrandt. Geen thermometer? Zie je stoom en kleine belletjes langs de rand, dan zit je goed.

2

Zuur erbij

Haal de pan van het vuur en roer langzaam 3 eetlepels azijn of citroensap erdoor. Binnen een paar seconden zie je witte vlokjes ontstaan en wordt de wei helder en geelgroen. Blijft hij melkachtig, roer dan nog een scheutje zuur erdoor.

3

Laten rusten

Laat de pan 10 tot 15 minuten met rust en roer niet meer. De wrongel zakt naar beneden en wordt steviger, waardoor hij straks mooi bij elkaar blijft.

4

In de kaasmaker

Hang de kaasmaker in je pot en schep de wrongel er met een schuimspaan in. Is de pot vol wei, zet de kaasmaker dan over in een tweede pot en schep de rest erbij. De zeef mag niet in de wei hangen, anders lekt hij niet meer uit.

5

Uitlekken

Laat de ricotta onafgedekt uitlekken: 30 minuten voor een zachte, smeuïge ricotta, een uur voor een stevigere die je kunt verkruimelen.

6

Bewaren

Til de kaasmaker uit de pot, giet de wei in een fles en schep de ricotta terug in de schone pot. Deksel erop en in de koelkast. Eet je ricotta binnen 2 tot 3 dagen op.

Mason Jar Kitchen

Tip van Mason Jar Kitchen

Schep eerst een deel van de wrongel in de kaasmaker en laat dat een paar minuten zakken voordat je aanvult. Zo past er veel meer in en loopt de wei sneller weg. Hetzelfde trucje werkt met yoghurt voor labneh.

Meer kazen

Labneh en roomkaas uit dezelfde pot

Kun je ricotta maken, dan kun je dit ook. Zelfde kaasmaker, andere basis, en je hebt een hele kaasplank vol.

Labneh

Roer 1 eetlepel citroensap en een snuf zout door 650 gram Griekse yoghurt, eventueel met een handje fijngehakte peterselie, dille, munt of bieslook. Hang de kaasmaker in een Oleni 1 L, schep de yoghurt erin, draai het deksel erop en laat 10 tot 12 uur uitlekken in de koelkast.

Na 10 uur is je labneh smeuïg, na 24 uur zo stevig dat je er balletjes van draait. Rol ze door za'atar of kruiden en leg ze met wat schijfjes citroen in een schone Oleni 0,5 L, helemaal onder olijfolie. In de koelkast blijven ze zo ongeveer een week goed.

Verse roomkaas

Verwarm 1,2 liter volle melk tot 90 °C, haal de pan van het vuur en roer het sap van anderhalve citroen erdoor. Laat 5 tot 10 minuten rusten, schep de wrongel in de kaasmaker en laat minstens 8 uur of een nacht uitlekken in de koelkast.

Klop de kaas daarna glad met 80 gram yoghurt, en voor extra romig 4 eetlepels room. Breng op smaak met zout en peper, of maak er een kruidenkaas van met bieslook, knoflook of geroosterde paprika.

Niets weggooien

Wat je met wei kunt doen

In je deeg

Gebruik wei in plaats van water in brood, zuurdesem, pannenkoeken of scones. Je deeg wordt soepeler en je brood krijgt een zachte kruim en een mooi gekleurde korst.

In je glas

Wei is fris en licht zurig. Drink hem koud met een schijfje citroen, of gooi een scheut door je smoothie of overnight oats. In een dichte fles blijft hij 2 tot 4 dagen goed in de koelkast.

Als starter

De wei van labneh komt van yoghurt en zit nog vol levende melkzuurbacteriën. Een scheutje bij je gefermenteerde groenten geeft ze een vliegende start. De wei van ricotta is verhit en mist die bacteriën; die is voor de keuken.

Mason Jar Kitchen

Tip van Mason Jar Kitchen

Je kaasmaker schoonmaken

Spoel de kaasmaker meteen na gebruik om onder de koude kraan. Warm water laat melkeiwit juist vastkoeken in het fijne gaas. Borstel hem kort na met een afwasborstel en zet hem daarna in de vaatwasser. Droog bewaren, dan blijft het RVS jarenlang mooi.

Veelgestelde vragen

F.A.Q. Kaas maken

Welke melk is het beste om kaas van te maken?

Verse volle melk van 3,5% uit het koelvak. Hoe meer vet, hoe romiger je kaas en hoe meer je eraan overhoudt. Rauwe melk van de boer kan ook.

Kan ik houdbare melk gebruiken?

Liever niet. Houdbare (UHT-)melk is zo sterk verhit dat de eiwitten nauwelijks nog samenklonteren. Je krijgt dan weinig of geen wrongel.

Waarom schift mijn melk niet goed?

Meestal was de melk niet warm genoeg of zat er te weinig zuur in. Zet de pan terug op het vuur tot 90 °C en roer er een extra scheutje citroensap of azijn door. Wordt de wei helder en geelgroen, dan is het goed.

Waarom is mijn ricotta korrelig of droog?

Te veel zuur, te heet laten koken of te lang uitlekken. Roer het zuur er rustig door, laat de melk niet bruisend koken en proef na 30 minuten uitlekken al. Is hij toch te droog, roer er dan een scheutje room of yoghurt door.

Hoe lang moet kaas uitlekken in de kaasmaker?

Ricotta 30 tot 60 minuten, verse roomkaas minstens 8 uur en labneh 10 tot 12 uur in de koelkast. Hoe langer, hoe steviger.

Wat is het verschil tussen ricotta, labneh, hangop en kwark?

Ricotta en roomkaas maak je van warme melk met zuur. Labneh, hangop en kwark maak je van yoghurt die je laat uitlekken: hangop een paar uur, labneh een nacht of langer, met een snuf zout.

Is zelfgemaakte ricotta echte ricotta?

Traditioneel maken Italiaanse kaasmakers ricotta van de wei die overblijft bij het kaasmaken; ricotta betekent letterlijk opnieuw gekookt. Thuis maak je hem van volle melk. Dat is romiger en levert veel meer op.

Hoeveel kaas haal ik uit een liter melk?

Ongeveer 130 tot 150 gram ricotta. Uit 650 gram Griekse yoghurt haal je ongeveer 300 gram labneh. De precieze hoeveelheid hangt af van het vetgehalte en hoe lang je laat uitlekken.

Kan ik plantaardige kaas maken met de kaasmaker?

Ja. Sojayoghurt zonder bindmiddel lekt mooi uit tot een plantaardige labneh. Ook gemixte, geweekte cashewnoten kun je erin laten uitlekken tot een romige spread.

Kan ik kaas maken van kefir?

Ja. Laat melkkefir 8 tot 12 uur uitlekken in de koelkast en je hebt een frisse, licht bruisende kefirkwark. Lekker met honing of kruiden.

Op welke potten past de kaasmaker?

Op elke wide mouth pot vanaf 1 liter, zoals de Oleni 1 L, de Ripple 1 L en de Bormioli Quattro Stagioni 1 L. Op regular potten past hij niet.

Hoe lang kun je zelfgemaakte kaas bewaren?

In een gesloten pot in de koelkast: ricotta 2 tot 3 dagen, roomkaas 3 tot 4 dagen en labneh ongeveer een week. Labneh-balletjes onder olie blijven ook ongeveer een week goed. Er zitten geen conserveermiddelen in, dus eet hem vers.

Kan ik zelfgemaakte kaas invriezen?

Ricotta kan tot 3 maanden in de vriezer. Na het ontdooien is hij iets korreliger, dus dan gebruik je hem in lasagne, taart of pannenkoeken. Roomkaas en labneh worden waterig en vries je liever niet in.

Kan de kaasmaker in de vaatwasser?

Ja. Spoel hem wel eerst koud om, zodat er geen melkeiwit in het gaas vastkoekt. Hij is hittebestendig tot 200 °C, maar mag niet in de magnetron.

Wat doe ik met de wei?

Bak er brood of pannenkoeken mee, drink hem koud of doe een scheut door je smoothie. Wei van labneh zit nog vol melkzuurbacteriën en is een fijne starter voor gefermenteerde groenten.

Foto: korrels in een zeefje, close-up (liggend 3:2)
Potten en benodigdheden

Kies je kaasmaker en pot

Foto: kefirkorrels van Kefirko met pot en Kefir Cap
Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte

Wil je nieuwe kaasrecepten, seizoenstips en aanbiedingen als eerste ontvangen? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte.

Product toegevoegd aan je verlanglijst.
Product added to compare.